تبليغاتX
گناباد شناسی - مذهبی
گناباد شناسی
معرفی گناباد
درباره وبلاگ


علی تقی زاده بیلندی کارشناس ارشد شیمی آلی و دبیر آموزش و پرورش مشهد هستم در این وبلاگ سعی شده است مطالب موجود در مورد گناباد که بصورت پراکنده درمنابع مختلف نوشته شده جمع آوری شود . برخی از نقطه نظراتم در مورد جنبه های مختلف اجتماعی ؛ فرهنگی؛ اقتصادی و تاریخی گناباد نیز درج شده است.

قدس برای ماست(القدس لنا)

 

در حدود20 سال قبل ،در نزدیکی روستای بیلند آثار و بقایای یک بنای بزرگ خشتی چشمان هر رهگذری

را به خود جلب می کرد.بنایی که اینک اثری از آن بر جای نمانده است!و تنها با قیمانده ی آن          مجموعه ی  با ارزش قدیمی،استخری است که امروزه به آن " گدام" گفته می شود.

آن بنای خشتی که گفته می شود یک اردوگاه نظامی بوده است ،بجا مانده از روزگاری است که ایران توسط امپراطوریهای روس و انگلیس اشغال شده بود، دنیا درگیر جنگی جهانی گردیده بود.ایرانیان طالب صلح که خود را بیطرف در جنگ اعلان کرده بودند، کشورشان بدست استعمارگران اشغال شد تا از لطمات و صدمات جنگ بی بهره نمانند.

در جنگ جهانی دوم میلیونها انسان کشته شدند از جمله تعداد زیادی از یهودیان،بدست نژادی از اروپاییان که خود را نژاد برتر می دانستند قتل عام شدند،انگیزه این کشتار ریشه در کینه و عداوتی عمیق داشت.

پایان جنگ برای اروپاییان،به آغاز ی برای حسرتها و ندامتها  مبدل گشت، برخی فجایع  به فرا موشی سپرده شدند و برخی دیگر بیش از اندازه مورد اقبال قرار گرفتند از جمله برای دلجویی از یهودیان

قوانین بسیار سخت وضع گردید تا شدت ندامت از کشتار آنان هویداتر جلوه نماید،زیرا زمان اجرای

برنامه ای دیگر فرا رسیده بود آنان می خواستند تا با طرحی دیگر ،که از سالها قبل اجرای آن را زمینه سازی کرده بودند قوم یهود را دستاویز مطامع خود قرار دهند و به نحوی دیگر خواسته های خود را عملی سازند.

پاره پاره شدن سرزمینهای امپراطوری بزرگ عثمانی  زمینه را فراهم آورده بود تا آنان با دسیسه و نیرنگ

سرزمینی جعلی را برای قوم یهود تعریف نمایند تا بار دیگر اما با روشهای جدید و موذیانه آنان را سرگرم

مجادله و جنگ کنند.

بدین ترتیب در کانون مسلمانان جهان یعنی منطقه خاور میانه عروسکی با چنگالهای خونین را خلق و به حرکت در آوردندتا به خیال خود همواره جهان اسلام را در تنش و اضطراب نگه داشته و آنرا از نیل به

پیشرفت و تعالی همه جانبه باز دارند.

خداوند در آیه 62 سوره بقره می فرماید: کسانیکه به پیامبر اسلام ایمان آورده اند وکسانیکه به آیین

یهود و نصاری و صانیین گرویدند هر گاه به خدا و روز رستاخیز ایمان آورند و عمل صالح انجام دهند

پاداششان نزد پروردگار مسلم است و هیچ گونه ترس و اندوهی برای آنان نیست .هر چند تنها با این آیه نمی توان مدعی شد که پیروان تمام مذاهب اهل نجات اند و برای اینکه مشخص شود قران پیروی از کدام

آیین را مایه نچات می داند باید به آیات دیکر مانند آیه 85 سوره آل عمران نیز مراجعه کرد.

به هر حال تمام انسانها در پیشگاه خداوند یکسان هستند و هیچ گروهی بر گروه دیگر برتری ندارد و تنها داشتن نام مسلمان یا یهودی یا نصرانی و... با عث رستگاری نمی شود،بلکه اساس رستگاری در قیامت این

است که انسان از صمیم قلب ایمان آورد و آن را با عمل صالح توام کند(1)

مسیحیان و یهودیان واقعی و مسلمانان راستین همواره نشان داده اند که اهل کتاب می توانند با برادری و صلح در کنار یکدیگر زندگی کنند اما مستکبرانی که از صراط مستقیم خارج شده اند و مورد غضب الهی قرار گرفته اند برای دستیابی به اهداف استعمارگرانه خود، همواره دین را دستاویز خود قرار داده و با ایجاددر گیریهای  قومی و مذهبی سعی می کنند تا به اهداف خود دست یا بند.

گر چه مسلمانان دیگر به سوی قدس نماز نمی گذارند اما خواست و تمایل قلبی آنان، صلح و همزیستی مسالمت آمیز برای ساکنان واقعی قدس شریف است.

قدس متعلق به مسلمانان است و سرانجام با وعده الهی به وارثین حقیقی آن تعلق خواهد گرفت. انشا الله

(1)-قرآن کریم ترجمه حضرت آیت الله مکارم شیرازی


اسلام عالیترین شکل هنر را در معماری و به ویژه در معماری مساجد به نمایش می گذارد.هنر اسلامی در معماری مساجد تجلی می یابد.

ساخت گنبد؛محراب؛گلدسته ها،ستونها و منبرها به نوعی پیام خاص خودرا به مخاطبان القا می کنندبا دقت در این   نمادها وپیامهای آنان در خواهیم یافت که این پیامها همگی جاودانی و عرفانی هستند

 

امروزه مظلومترین نماد معماری ایران مساجد هستند که بیش از همه دچار بی مهری شده اند و اگر بخواهیم به دنبال پاسخی برای این مشکل باشیم بهترین جواب این است که اکنون کمترین توجه به معماری مساجد در ایران می شود.

 

در سی سال گذشته مساجد زیادی در گناباد و به خصوص در روستا های آن ساخته شده است اما در ساخت چه تعدادی از آنها به معماری اسلامی توجه شده است در اغلب موارد بناهای قدیمی تخریب

 شده اند وبه جای آنها یک مکعب مستطیل بتونی ساخته شده است که با توجه به آب و هوای کویری گناباد در زمستان سرد و در تابستان گرم می باشند و برای گرم و سرد کردن آنها در زمستان و تابستان انرژی زیادی توسط وسایل گرمایشی و سرمایشی صرف می شود

در مساجد امروزی مناره های زیبا دیده نمی شوند مناره هایی که کانون نور هستند وراهنمای عابدان گم گشته در صحراو بیدار کننده خفتگان در سحرگاهان .

مناره هایی که در برخی کشور های اروپایی ساختن آنها منع شده است اما چرا؟

 

  مساجد کمی وجود دارند که صاحب گنبد باشندودر محوطه یا حیاط آنها حوضی با آب جاری و تازه وجود داشته باشد 

حوضی که آینه آب است وتصویر گنبد آسمان.

 

 آیا نمی توانستیم مساجد نظیر مسجد کتاب الله بیلند  که مطابق سنگ نبشته سر در آن متعلق به دوره صفویه بوده است را مرمت نماییم و آن را بیهوده تخریب نکنیم؟

 

آیا ساختن مساجد با رعایت معماری اسلامی و بومی مستلزم صرف هزینه بیشتری است!

اگر امروز در حفظ مساجد و هنر های بکار رفته در آنها کو تاهی کنیم آیندگان هرگز ما را نخواهند بخشید که چرا چنین گو هرها و هنر های جوشیده ازمتن مردم و دین رابه آسانی و در پی تقلید از هنر غربی از دست داده ایم.

88/12/27 :: 10:47 :: نويسنده : تقی زاده

كمر زيارت

ارتفاعات موسوم به « كمر زيارت » به عنوان مكان تفرجگاهي و زيارتگاه در 45 كيلومتري شمال گناباد واقع شده است . بر راس يكي از اين بلندي ها بنايي است آجري و جديد الاحداث كه منسوب است به مقبره امازاده يحيي بن محمد بن موسي بن جعفر .

 در منتهي اليه جاده متصل به اين ارتفاعات در مكاني كه كوه ها بهم مي رسند با استفاده از سنگ پله هايي را براي دسترسي به هم مكان آرامگاه ايجاد نموده اند . امروزه كمر زيارت استراحتگاه و محل تفريحي مناسب براي اهالي گناباد به شمار مي آيد .

چی می مونه توی دنیا، غیر یه بدی یه خوبی

دو تا گلدون، یه گلاب پاش، یه کتاب رو رحل چوبی

مشت یاسی که می ریزی روی جا نماز مادر

گل مریمی که روزی، روی سنگی می شه پر پر

توی آئینه نیگا کن، می گه فرصتی نمونده

می گه خوش بحال اونکه، آیه های عشق و خونده

می گه می شه این بیابون پر شه از گل محبت

بدی رو می شه رها کرد، می شه خوبی بشه عادت

می شه بارون شد و بارید روی خوشه های گندم

می شه خورشید شد و تابید، تو شبای سرد مردم

پاشو کوله بارو وردار، روبروت باغ بهشته

نکنه یه وقت بمونی، بگی حکم سرنوشته

خوب من چشمات و وا کن، روبروت آبی دریاست

روبروت غرق ستارست، شهر خورشیدی فرداست



86/07/21 :: 11:37 :: نويسنده : تقی زاده
 

بناي امامزاده سلطان محمد عابددرسال ‪ ۹۶۰‬هجري‌قمري در زمان شاه طهماسب صفوي ساخته شده و كاشي كاري آن در زمان شاه اسماعيل دوم انجام گرفته است و داراي تزئينات داخلي و گچبري زيبا و منحصر به فردي است. اين بقعه در 24 كيلومتري جنوب شهر گناباد مشرف بر كاخك بر فراز مدفن سلطان محمد بن موسي الكاظم ايجاد شده است. قرائن تاريخي اين شخصيت را برادر حضرت رضا (ع) معرفي نموده اند . كه بعد شهادت آن حضرت و به قصد مبارزه با مامون با ياران خود وارد خراسان مي شود و سرانجام توسط ماموران عباسي در قصبه كاخك به شهادت مي رسد. بنا بر اقوال گوناگون در اواخر دوره سلجوقي بنايي به اهتمام( امير عبدالله توني ) در مزار وي ساخته شد . ساختمان فعلي آرامگاه متعلق به زمان شاه تهماسب صفوي است بقعه سلطان محمد عابد مشتمل بر تالاري وسيع در ميان بنا و در فضاي ديگر در طرفين است . گنبد زيبا و كاشي كاري مزين به قلم شيوه اي عليرضا عباسي نيز بر فراز چهار طاقي مقبره قرار گرفته است اين بنا در زمين لرزه سال 1347 آسيب فراواني ديد اما در سالهاي اخير مجموعه مرمت و ساماندهي شده است .

مختصري از شرح حال محمد بن موسي‌بن جعفر: محمد بن موسي و برادرش زيد در عراق با جمعي از علويون خروج كردند و مآمون قشوني را براي دفع علويون فرستاد و محمد شكست خورده و اسير شد كه او را به مرو آوردند و حبس كردند قبل از قيام روزي محمد بن موسي وزيد برادرش به حضور حضرت رضا عليه‌السلام رسيدند و حضرت ضمن ملاقات با ايشان خبر شهادت آنها را دادند پس از شهادت امام رضا (ع) آن دو برادر شيعيان را از ظلم مأمون خبر داده و دعوت به گرفتن انتقام كردند خبر به مأمون رسيد دستور داد هر دو بردار را گرفته حبس نمودند و بند گران افكندند ولي‌ آنها پاسي از شب گذشته گريختند و تصميم به رفتن به بصره را گرفتند شيعيان از حركتشان مطلع شده فوراً سلاح تهيه كرده و خود را به ايشان رسانيدند مأمون از قضيه آگاه شد عده‌اي را در تعقيب آنان فرستاد و دوستان اهل بيت نيز از نقاط مختلف خود را به محمد بن زيد رسانيده و جنگ بين آنها و قشون مأمون مجدداً شروع شد و جمع بسياري از شيعيان كشته شدند و شيعيان مجبور به عقب‌نشيني كرده و به اطراف كاشمر و سپس به كوههاي گناباد رسيدند و بر عقبه‌اي كه بين كاخك و دشت بياض واقع است بالا رفتند و قشون مأمون نيز آنان را دنبال كردند و محمد در بالاي عقبه شمشير بر دشمن گذاشت و جنگ كرد تا بر اثر زخم و جراحت بسيار از پاي درآمد و شربت شهادت نوشيد و زيد از شهادت برادر خشمگين شد و بر دشمنان حمله برد تا با جنگ و گريز به محدوده دشت بياض رسيد و از آنجا به دشت افريز رفت و توسط مأموران مأمون و والي قاينات به شهادت رسيد.